تبلیغات
وبلاگ دوستانه دانشجویان پزشکی یزد - ورودی91 - صورت های فلکی فصل تابستان
تاریخ : پنجشنبه 23 مرداد 1393 | 04:44 ب.ظ | نویسنده : مائده سلحشور
آسمان شب های تابستان پر از زیبایی و شگفتی ست، ستاره های درخشان ، خوشه های كروی ، تراكم راه كاهكشان و .... صاف بودن آسمان شبهای تابستان هم ما را در دیدن این زیبایی ها یاری می دهد ضمن اینكه دمای هوا هم در شب یا صبح زود بسیار مناسب و دلچسب است. پس فرصت را از دست ندهیم و به دیدن زیبایی های آسمان شبهای تابستان بپردازیم.

در تابستان، سه ستاره ی درخشان در بالای سرجلب توجه می كنند. از اتصال فرضی آن ها به یكدیگر، مثلثی پدید می آید كه به « مثلث تابستانی »( Summer Triangle) مشهور است. سه ستارة راس مثلث هر كدام از یك صورت فلكی گرفته شده اند و عبارت اند از :
نسر واقع - Vega ( از صورت فلكی شلیاق ، Lyra)، نسر طایر - Altair ( از صورت فلكی عقاب، Aquila) و ردف - Deneb ( از صورت فلكی دجاجه، Cygnus).

    http://sebulba.persiangig.com/image/summer_triangle.jpg 
   

(عکسهای استفاده شده در این مطلب مقیاسهای یکسانی ندارند.)

*معمولاً برای نامگذاری ستاره های درخشان، از اسامی خاص استفاده می كنند، اما برای تمام ستاره ها نمی توان همین روش را در پیش گرفت چرا كه جدول بندی یا به خاطر سپردنشان بسیار دشوار می شود. روش متداول برای نامگذاری ستاره ها، استفاده ار الفبای یونانی است. در این روش، معمولاً درخشانترین ستارة هر صورت فلكی را با حرف اول یونانی، آلفا(α) به همراه نام خود صورت فلكی به كار می برند. مثلاً ستاره نسر واقع را كه درخشانترین ستارة صورت فلكی شلیاق است، α - شلیاق (آلفا شلیاق) می نامند. به همین ترتیب برای سایر ستاره های درخشان آن صورت فلكی، از دیگر حروف یونانی، به ترتیب، استفاده می كنند.
ستاره شناسان آماتورها، معمولاً تعداد زیادی از ستاره ها را با این گونه نام ها می شناسند و برایشان كاربرد زیادی دارد. اما اشكال این روش نامگذاری، این است كه فقط 26 ستاره از هر صورت فلكی را در بر می گیرد. نامگذاری جامعتری كه اختر شناسی به نام فلامستید(Flamsteed numbers) آن را بنیاد بنا نهاد، بر مبنای اعداد است.

مهمترین صورتهای فلكی تابستانی عبارت اند از : جاثی ( الجاثی علی ركبته، مرد به زانو نشسته ) قوس ، عقرب ، دجاجه ، شلیاق ( چنگ رومی ، لیرا )و عقاب.
در ابنجا دو صورت فلکی عقرب و قوس توضیح داده میشود .

صورت فلکی عقرب :
این صورت فلكی در شبهای تابستان برفراز افق جنوبی آسمان دیده می شود. معمولاً نام های صورتهای فلكی ارتباط چندانی با شكل ظاهری آنها ندارند، اما دربارة صورت فلكی عقرب خلاف این است.این صورت فلکی یکی از 88 صورت فلکی آسمان شب و همین طور یکی از 12 صورت فلکی منطقه البروج است. به دلیل اینکه مرکز کهکشان راه شیری از دید ناظر زمینی در محدوده ای بین عقرب و قوس قرار دارد، اجرام غیر ستاره ای زیادی در عقرب وجود دارد که موضوع رصد منجمان آماتور به حساب می آیند.
http://sebulba.persiangig.com/image/Scorpion.jpg


صورت فلکی عقرب - کژدم - Scorpius





















اگر با دقت به طرح ظاهری این صورت فلكی نگاه كنید خواهید دید كه شباهت زیادی به عقرب دار ، به ویژه انحنای دم آن. عقرب از صورت های فلكی منطقة البروج است، یعنی از آن صورت هایی ست كه خورشید، ماه و سیاره ها از آن عبور می كنند. این گونه صورت های فلكی را « برج » می نامند. در فن احكام نجوم اعتقاد بر این است كه قرار گرفتن ماه در برج عقرب چندان خوشایند نیست و در این روزها باید از انجام بسیاری كارها پرهیز كرد. اصطلاح « قمر در عقرب » كه امروزة نشانه آشفته حالی و خرابی اوضاع است، از همین امر گرفته شده است .
در صورت فلكی عقرب آنچه بیش از هر چیز به چشم می خورد، درخشندگی ستاره ای است سرخ رنگ كه نام « قلب العقرب » را بر آن گذاشته اند. این ستاره ، كه نام دیگرش آلفا – عقرب است، از درخشانترین ستاره های آسمان است و رنگ سرخش آن را از سایر ستاره ها متمایز می كند و زیبایی خاصی به آن می بخشد. قدر این ستاره 0.9 و فاصله اش از ما بیش از 500 سال نوری است . قلب العقرب از آن گونه ستاره هایی است كه به ابر غول مشهورند و قطرش به 700 برابر قطر خورشید می رسد! رنگ سرخ این ستاره نشان دهندة دمای سطحی كم آن است كه حدود 3000 درجه كلوین است ( دمای سطح خورشید حدود 6000 درجه كلوین است ).
در انحنای دم عقرب، تعداد زیادی ستارة دوتایی وجود دارد كه بهتر است با دوربین دو چشمی یا تك چشمی نگاهی به آن ها بیندازید. ستارة زتا ( ξ ) – عقرب، كه كمی پایین تر از دم عقرب قرار دارد دوتایی دیگری است كه حتی با چشم غیر مسلح می توان دو عضو آن را دید. یكی از ستاره های آن آبی و دیگری نارنجی است.
در صورت فلكی عقرب دو خوشة باز بسیار درخشان وجود دارد كه هر دو را می توان در شب های كاملاً تاریك و صاف با چشم غیر مسلح مشاهده كرد. این دو خوشه درست بالای دم عقرب قرار گرفته اند. آنكه پایینتر است، M7 و دیگری M6 نامیده شده اند. خوشة M7 را كه درخشانتر است، ساده تر می توانید پیدا كنید. در این خوشه 80 ستاره درخشانتر از قدر 10 وجود دارد. خوشة M6 را با چشم غیر مسلح فقط به صورت لكه ای مه آلود و بدون ستاره می توان دید، اما با استفاده از دوربین می توانید ستاره های آن را آشكارا ببینید. اگر دوربین در اختیار دارید، سعی كنید ناحیه اطراف دم عقرب و فاصله بین آن تا صورت فلكی قوس را با دقت نگاه كنید. در این بخش اجزام بسیار زیبایی برای دیدن وجود دارند زیرا بخش پرتراكم راه كاهكشان ( كهكشان ما ) از آن جا می گذرد.
یكی دیگر از اجرام جالب توجه در صورت فلكی عقرب، خوشة كروی M4 است كه از نزدیكترین خوشه های كروی نسبت به ما محسوب می شود. یافتن این خوشه چندان دشوار نیست، زیرا بسیار نزدیك به ستارة درخشان قلب العقرب قرار دارد. اگر دوربین دارید ناحیة غرب قلب العقرب را بگردید و اگر دوربین ندارید ، سعی كنید در شبی كاملاً صاف و تاریك آن را با چشم غیر مسلح پیدا كنید.
افسانه ها :
براساس افسانه ی یونانی عقرب به فرمان الهه آرتمیس جبار را نیش زد و به قتل رساند می گویند از آن زمان جبار که به شکل صورت فلکی به آسمان رفته است از عقرب چنان نفرت دارد (یا می ترسد) که به محض طلوع صورت فلکی عقرب در شرق بلافاصله ناپدید می شود و غروب می کند.

صورت فلكی قوس ( كمان ) :
این صورت فلكی در شبهای تابستان برفراز افق جنوبی آسمان دیده می شود و چون مركز كهكشان ما در امتداد این صورت فلكی قرار دارد، پر است از خوشه های ستاره ای و سحابیهای گوناگون. یكی از این اجرام، خوشة كروی M22 است كه یكی از زیباترین خوشه های كروی آسمان است.

  

خوشة كروی M22 در شمال شرقی ستاره لاندا (λ )– قوس قرار دارد . این خوشه را می توان حتی با دوربین های كم توان ( مثلاً 50 ×10 ) به صورت گلوله ای كروی و به نسبت درخشان مشاهده كرد.
شاید لازم باشد دربارة نام گذاری اجرام غیر ستاره ای هم توضیحی بدهیم. شارل مسیه(Charles Messier)، اختر شناس فرانسوی، شروع به فهرست برداری از اجرامی كرد كه ظاهری ابر مانند داشتند و به صورت غیر نقطه ای دیده می شدند. نام این اجرام با حرف M (به مناسبت ابتدای نام مسیه) و یك شماره تعیین می شود . این نام گذاری بیش از صد جرم شامل خوشه های كروی و باز، كهكشان و سحابی را در برمی گیرد. اغلب آماتورهای نجوم با تعداد زیادی از این اجرام آشنایی دارند. برخی از اجرام هم نام های متداول دیگری علاوه بر نام مسیه شان دارند. مثلاً خوشة M45 را بیشتر با نام « خوشة پروین » می شناسند. به شکل کلی، اجرام غیرستاره ای، نام ها یا شماره های مختلفی دارند كه مربوط به فهرست های مختلف است. مانند کهکشان NGC2536 یا سحابی IC349.
جسم زیبای دیگری كه در صورت فلكی قوس وجود دارد، سحابی M8 معروف به سحابی مرداب است. اگر هوا به اندازة كافی تاریك و صاف باشد، می توانید این سحابی را حتی با چشم غیر مسلح مانند تكه ابری كوچك و كم نور مشاهده كنید . این گونه سحابیها ، مكان شكل گیری و ستاره های تازه اند. پس میلیون ها سال، تراكم گازها و غبارهای موجود در این سحابی، نخستین جرقه های تولد ستاره های نوزاد را ایجاد خواهد كرد. سحابی مرداب بیش از 500 سال نوری از ما فاصله دارد. نزدیك به سحابی مرداب، جسم دیگری وجود دارد به نام M20 كه به دلیل شكل ظاهری اش به سحابی سه تكه مشهور است. این سحابی كوچكتر و كم نورتر از M8 است و فاصله اش از ما به 1500 سال نوری می رسد.




  • دانلود فیلم
  • خرید vpn
  • ضایعات

  • ChatBox